Stapeling van klimaatdreigingen vraagt om integrale voorbereiding en respons

De effecten van klimaatrisico’s zoals hitte, wateroverlast, droogte en natuurbranden kunnen elkaar tijdens een crisis versterken. Wanneer deze klimaatdreigingen tegelijk voorkomen, kunnen ze leiden tot een reeks aan cascade-effecten. Denk daarbij aan de uitval van telecommunicatie en elektriciteit, mobiliteitsproblemen en gevolgen voor industrie, voedselvoorziening en gezondheidszorg. Uit onderzoek van Deltares, TNO en het NIPV blijkt dat de belangrijkste uitdaging voor crisisbeheersing in dit soort situaties is om zowel in de voorbereiding als in de respons te werken vanuit een integrale benadering.

Beter voorbereiden op samenloop, schaarste en onderlinge afhankelijkheden

Incidenten die ontstaan door klimaatdreigingen veroorzaken steeds vaker cascade effecten die meerdere sectoren en regio’s tegelijk treffen. Dit vraagt om een betere voorbereiding op samenloop van gebeurtenissen, schaarste en onderlinge afhankelijkheden. De inzichten uit recent onderzoek laten zien dat crisisbeheersing moet verschuiven van een aanpak per afzonderlijk incident naar een integrale benadering van gelijktijdige crises.

Eerder en intensiever samenwerken

Een belangrijke conclusie uit het onderzoek is dat veiligheidsregio’s en betrokken organisaties al in de voorbereidingsfase eerder en intensiever moeten samenwerken. Door gezamenlijk scenario’s uit te werken, te oefenen met meerdere gelijktijdige incidenten en vooraf na te denken over keuzes bij schaarste, wordt voorkomen dat organisaties tijdens een crisis vooral vanuit hun eigen processen handelen. Daarnaast is meer bovenregionale afstemming noodzakelijk, omdat de effecten van klimaatgerelateerde incidenten zich zelden beperken tot één regio. Dat vraagt niet alleen om gezamenlijke besluitvorming, maar ook om duidelijke afspraken vooraf over gezamenlijke communicatie.

Campagne klimaatveiligheid

Om meer aandacht te vragen voor klimaatveiligheid binnen het veiligheidsdomein is het NIPV-programma Klimaatveiligheid een landelijke campagne gestart. De campagne laat zien wat klimaatveiligheid betekent voor de dagelijkse praktijk van veiligheidsprofessionals. En biedt praktische handvatten, onderzoeken en voorbeelden uit het werkveld. Onderdeel van de campagne zijn onder andere:

  • Praktijkverhalen van collega’s uit veiligheidsregio’s en partnerorganisaties;
  • Een online klimaatveiligheidsquiz;
  • Onderzoeken, kennisproducten en praktische handreikingen over klimaatveiligheid;

Het programma klimaatveiligheid richt zich op het verhogen van kennis, beter samenwerken en professionaliseren op het gebied van klimaatveiligheid binnen de veiligheidsregio’s. En is een samenwerking tussen de veiligheidsregio’s, het KNMI, het ministerie van Justitie en Veiligheid en het NIPV.

Bekijk de campagnepagina.

Lees meer over het onderzoek